وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی

آرتريت روماتوئيد

در حدود 50 درصد بيماران در مدت 5 سال از انجام کار ناتوان مي شوند ميزان کلي مرگ و مير،حداقل در مبتلايان به ‏RA‏ شديد افزايش مي يابد و اين افزايش ناشي از عفونت، بيماري کليوي، ريوي و خونريزي گوارشي مي باشد بدون شک برخي از اين عوارض نتيجه مداخله درماني است.‏

 

آرتريت روماتوئيد :

آرتريت روماتوئيد ‏(RA)‏ نوعي بيماري سيستميک است که وجوه مشخصه آن عبارتند از:پلي آرتريت التهابي،گرفتاري مفاصل کوچک و بزرگ و وجود علائم عمومي، تظاهرات باليني ويژه آن شامل خشکي صبحگاهي، بهبود علائم با شروع فعاليت وژله اي شدن مفصل است. اغلب بيماران به سمت درجاتي از تخريب استخوان و غضروف و گرفتاري غلاف تاندون پيش مي روند. در تعداد زيادي از آنان اين فرايند به تغيير شکل اندام ها و کاهش قابل ملاحظه عملکرد منجر مي شود.‏

 

اپيدميولوژي :

RA‏ با ميزان شيوعي در حدود يک درصد در عموم مردم يکي از شايعترين بيماري هاي خود ايمني است.نسبت ابتلاي زنان به مردان 3 به 1 و شايع ترين سن شيوع بيماري دهه سوم تا پنجم زندگي مي باشد آنتي ژن لکوسيتي انساني ‏(HLA)‏ ‏DR4‏ به عنوان عامل خطر ساز در اين بيماري محسوب مي شود به نظر مي رسد افراد ‏DR4+‏ به نوع شديدتر بيماري مبتلا مي شوند علت زمينه اي بيماري يعني علت آغازگر آن در ميزبان مستعد هنوز ناشناخته است.

 

پاتولوژي :

علامت اصلي گرفتاري مفصل تشکيل پانوس سينوويال در نتيجه تکثير سلول هاي سينوويوم و ارتشاح سلول هاي تک هسته اي به ويژه مونوسيت ها و لننوسيت هاي ‏T‏ به وجود مي آيند پانوس يا تهاجم به محل تلاقي استخوان، غضروف و سينوويوم موجب تخريب پيش رونده استخوان و غضروف مي گردد فرايند فوق در راديوگرافي به صورت اروزيونهاي و ‏زيون هاي حاشيه اي استخوان تظاهر مي يابند در ساير بافت ها نظير سينوويوم ممکن است ندول هاي روماتوئيد ديده شود.اين ندول ها شامل گرانولوم هاي بزرگي هستند که داراي نکروز مرکزي سلول هاي تک هسته اي محيطي و لايه خارجي هيستوسيت هستند ميزان تجمع لنفوئيد ممکن است به حدي باشد که ظاهر فوليکول هاي لنفاوي به خود بگيرد .

 

علائم باليني :

RA‏ نوعي پلي آرتريت متقارن است که در آن به طور معمول مفاصل کوچک دست و پا، مچ دست و پا درگيرمي شوند مفاصل ديگري نيز که به طور شايعي درگير مي شوند شامل مهره هاي گردني، شانه، آرنج، هيپ و زانو مي باشند. در اين بيماري مفاصل نوع دي آرتروديال(سينوويال)مانند مفاصل آپوفيزيال،تمپورومنديبولار ممکن است گرفتار شوند. مفاصل مبتلا متورم، گرم و حساس هستند ممکن است داراي افيوژن نيز باشند بافت سينوويوم که در اين بيماري قابل لمس مي شود. خشکي صبحگاهي طولاني که معمولا بيش از يکساعت طول مي کشد علامت کلاسيک ‏RA‏ و نيز ساير آتروپاتي هاي التهابي است. صبح بدترين زمان روز براي بيمار مي باشد و علائم بيمار به تدريج با فعاليت متوسط بهبود مي يابد .

 

خصوصيات باليني :

مفصلي:

1-      خشکي صبحگاهي، ژله اي شدن مفصل 

2-       تورم قرينه مفاصل

3-       تمايل بيشتر به درگيري مفاصل مچ دست ، اينترفالنژيال پروگزيمال ، متاکارپوفالنژيال و متاتارسوفالنژيال 

4-       اوزيون استخوان و مفصل 

5-       نيمه درفتگي مفصل و انحراف اولنار 

6-      مايع مفصلي از نوع التهابي

7-      سندرم تونل کارپ 

8-       کيست بيکر

 

غيرمفصلي:

1-      ندول هاي روماتوئيد زيرجلدي، ريوي اسکلرال

2-       واسکوليت به خصوص در پوست، اعصاب محيطي، روده ها  

3-      پلوروپريکارديت 

4-      اسکلريت و اپي اسکلريت 

5-       زخم هاي پا   

6-       سندرم فلتي

با گذشت زمان ‏RA‏ به سمت تخريب و تغيير شکل مفصل پيش مي رود. تنوسينوويت يا التهاب غلاف تاندون منتهي به تغيير در راستاي تاندون، کشيدگي يا کوتاه شدن آن مي گردد .

 

سير باليني و شدت آرتريت متغير است در بعضي از بيماران نوع خفيف بيماري همراه با پيشرفت آهسته، تغيير شکل هاي اندک و تخريب استخواني جزئي ديده مي شود. در نقطه مقابل آن بيماراني مبتلا به نوع سريعا پيشرونده بيماري قرار دارند که در صورت عدم درمان و بدون درمان به آرتريت تغيير شکل دهنده و مشکلات حرکتي منجر خواهد شد. اکثر بيماران بين اين دو گروه قرار مي گيرند و سطوح مختلف ناتواني در آنها بوجود مي آيد تعدادي از بيماران در طول دوره اي از سال دچار سير پيشرفت و پسرفت بيماري همراه با حملات و تشديد آن در يک يا چند مفصل مي گردند.RAنوعي بيماري سيستميک همراه با علائم عمومي خشکي صبحگاهي، خستگي،تب خفيف، کاهش وزن،ميالژي و کم خوني است علاوه بر آن اندام هاي ديگر به جز دستگاه اسکلتي نيز درگير مي شوند.‏

 

تشخيص :

تشخيص ‏RA‏ باليني است نشانه کلاسيک اين بيماري سينوويت قرينه مفاصل کوچک است که به صورت علائم گرمي، تورم مفصل همراه با هايپرتروفي سينوويال صبحگاهي و خستگي بروز مي کند،20 تا 30 درصد اين افراد با بيماري منوآرتيکولار و معمولا در زانو مراجعه مي کنند تا زماني که بيماري آشکار نگردد تشخيص امکان پذير نيست لوپوس ارتيماتوز منتشر مي تواند تظاهرات باليني مشابهي داشته باشد و ممکن است افتراق آن مشکل باشد مگر آنکه علائم ديگر آن بروز بکند. آرتريت ويروسي به سبب سير محدود بيماري به خوبي قابل تشخيص مي باشد .

آزمايش مايع مفصلي مفيدترين اقدام آزمايشگاهي است مايع داراي خصوصيات التهابي وبيش از ده هزار گلبول سفيد با غلبه لکوسيت هاي چند هسته اي مي باشد فاکتور روماتوئيد(نوعي ‏IgM‏ تبديل شونده به ‏IgG‏) در 80 تا 90 درصد مبتلايان يافت مي شود .

 

درمان :

اهداف درمان شامل کنترل درد، حفظ حداکثر عملکرد روزانه عضو مي باشد اما بر فرايند بيماري زمينه اي به خصوص تخريب مفصل واروزيون تأثير ندارند.آسپرين، ساليسيلاتها تا غيراستيله (مهار کننده هاي

غيراستيله و غيرانتخابي پروستاگلاندين) و مهارکننده هاي انتخابي سيکلواکسيژناژ-2دوز ضد التهابي داروها در ‏RA‏ اساسا از دوز ضد درد و ضد تب آنها بالاتر است. دسته دوم داروهاي تغيير دهنده سير بيماري روماتيسمي يا داروهايي ضد روماتيسمي کند اثر هستند ‏تأثير اين داروها هفته ها تا ماه ها بعد از شروع درمان ظاهر نمي شوند.متوترکسات، لفلوتاميد هيدروکسيکلروکين،مينوسيکلين،سولفاسالازين‏D‏پني سيلامين،نمک هاي تزريقي طلا،آزايتوپرين و سيکلوسپورين ،جديدترين و موثرترين داروها شامل درمان هاي معطوف به سيتوکين مي باشد در مواردي که بيماري تخريب شديد مفصل (به خصوص زانو و هيپ) ايجاد کرده باشد جراحي به منظور تعويض مفصل نقش مهمي در درمان ايفا مي کند انجام جراحي زودرس براي بازسازي دست و پا مي تواند موجب بهبود عملکرد آنها شود و گاهي از پيشرفت دفورميتي و پارگي تاندون پيشگيري مي کند.فيزيوتراپي و شغل درماني در بسياري از بيماران نقش مهمي دارد. فيزيوتراپي قدرت و سلامت عضلات را بهبود مي بخشد و تحرک مفاصل را حفظ مي کند استفاده از آتل براي مچ دست در شب ممکن است از تغيير شکل مفصل نقش پيشگيري کمک کننده داشته باشد

 

 

تهيه کننده: شهين کراني

نسخه چاپي ارسال به دوست

چهارشنبه ٢ ارديبهشت ١٣٨٨ - ١٣:٥١ / شماره خبر: ٢٦٤٣ / تعداد نمايش: 20161

برای این خبر نظری ثبت نشده است
نظر شما
نام :
ايميل : 
*نظرات :
متن تصویر را وارد کنید:
 

خروج